Bad Santa

Όσο και να φαίνεται παράξενο, υπάρχει καταγεγραμμένη φοβία και έχει επίσημα αναγνωρισμένο όνομα: santaphobia. Το να φοβάσαι τον Άγιο-Βασίλη ή, στην περίπτωση μικρών παιδιών, να σε πιάνει υστερικός φόβος στην θέα του πασίγνωστου, γενειοφόρου, ερυθροντυμένου και πολυαγαπημένου παππούλη. Δεν μου προκαλεί εντύπωση – ο εν λόγω λαϊκός ήρωας έχει κάτι το μεταφυσικά τρομακτικό πάνω του, αόρατο με την πρώτη ματιά, κάτω από την γλυκύτατη και καλοσυνάτη εμφάνισή του, αλλά αδιόρατα εμφανές στο βάθος. Ο Κινηματογράφος σπάνια έχει  εκμεταλλευτεί αυτό το χαρακτηριστικό αλλά, όποτε το κάνει, τα αποτελέσματα είναι από εντυπωσιακά (στο αριστουργηματικό «Χριστουγεννιάτικος Εφιάλτης» του Τιμ Μπάρτον) μέχρι…κωμικοτραγικά. Όπως στο «Bad Santa» του Τέρρυ Ζούιγκοφ.

Ο Γουίλλυ Τ. Στόουκς και το φιλαράκι του Μάρκους έχουν βρει έναν πανέξυπνο – και αλάνθαστο τρόπο – να ξαφρίζουν τα πολυκαταστήματα σε διάφορες πόλεις των Η.Π.Α : κάθε χρόνο, ο Γουίλλυ πιάνει δουλειά ως Αη-Βασίλης, υποδεχόμενος τα παιδάκια που κάνουν το παν για να συναντήσουν το πολυαγαπημένο τους είδωλο, και ο Μάρκους – όντας νάνος – «παίζει» το ξωτικό. Όταν το πολυκατάστημα κλείνει, το ζευγάρι πιάνει δουλειά. Τα πάντα κυλούν σχετικά ομαλά – με τα προβλήματα, τα σκαμπανεβάσματα, τα εκνευριστικά πιτσιρίκια που φέρνουν τον Γουίλλυ στα πρόθυρα της έκρηξης – , ώσπου, σε ένα πολυκατάστημα του Φοίνιξ, ένα παιδάκι φέρνει τα πάνω – κάτω στην ζωή τους. Ο Θέρμαν, παιδάκι απροσάρμοστο, παχύσαρκο και στόχος πειραγμάτων από τους νταήδες της γειτονιάς του, πιστεύει πραγματικά ότι ο Γουίλλυ είναι ο Αη-Βασίλης.

Οι κωμωδίες καταστάσεων είναι γενικά ένα δύσκολο κινηματογραφικό είδος. Ικανές για τα πιο ωραία αποτελέσματα, αλλά και για απίστευτες αποτυχίες, απαιτούν έναν συχνά αλάνθαστο συνδυασμό αφηγηματικού ρυθμού, αίσθησης του χιούμορ και έλλειψη ευκολίας. Το χιούμορ είναι εύκολο να γίνει χοντροκομμένο και να περάσει αλλά να μην ακουμπήσει από το μυαλό του θεατή – ελάχιστοι είναι οι σκηνοθέτες που έχουν έμφυτη αυτή την αίσθηση, και θυμόμαστε ιερά τέρατα του είδους, σαν τον Φρανκ Οζ ή τον Μπλέηκ Έντουαρντς. Ο Τέρρυ Ζούιγκοφ δεν ανήκει σ’αυτή την λίστα των Εκλεκτών, αλλά δεν τα πάει κι άσχημα: το «Bad Santa» (εντελώς αποτυχημένος, κατά την γνώμη μου, ο ελληνικός τίτλος του) είναι ίσως η καλύτερη ταινία στο σχετικά μικρό σκηνοθετικό βιογραφικό του.
Ίσως να οφείλεται στο ότι, γενικά, δεν έχει και πολύ δουλειά να κάνει. Στην συγκεκριμένη περίπτωση, ένα στακάτο σενάριο από το δίδυμο Γκλεν Φικάρα και Τζων Ρέκουα, το χεράκι των αδερφών Κοέν στην παραγωγή και, πάνω απ’όλα, ένα υποδειγματικό καστ στους πρωταγωνιστικούς αλλά και στους δεύτερους ρόλους, αρκούν για να σηκώσουν όλο το βάρος της ταινίας. Αλάνθαστο δέσιμο των δύο πρωταγωνιστών, με τον πολύ Μπίλι Μπομπ Θόρντον να αποδεικνύει το ταλέντο του και στην κωμωδία (υποψηφιότητα για Χρυσή Σφαίρα), τον νάνο Τόνι Κοξ να σιγοντάρει άνετα (θυμάμαι τους Γουόργουικ Ντέιβις και Πίτερ Ντίνκλεητζ και διαπιστώνω πόσο ταλέντο έχουν τελικά οι «μικροί άνθρωποι») και τον μικρούλη – τότε – Μπρετ Κέλλυ να είναι γεννημένος για τον ρόλο του απροσάρμοστου αλλά τελικά γλυκύτατου Θέρμαν. Δίπλα τους, ακολουθούν πάραυτα και πανεύκολα η Λώρεν Γκράχαμ και οι αδικοχαμένοι Τζων Ριττερ και Μπερνι Μακ.

Μέρες που είναι, ας μην κρίνουμε τον Αη-Βασίλη. Είτε είναι πραγματικά ο καλοσυνάτος, γλυκούλης Santa Claus του παγωμένου Βορρά, που επιβραβεύει τα καλά παιδάκια με τα δώρα του και τα καθίζει στα γόνατά του, είτε είναι ο πικρόχολος, απατεώνας, μισάνθρωπος Γουίλλυ Τ. Στόουκς που κοντεύει να σκάσει από τα νεύρα κάθε φορά που ένα πιτσιρίκι τραβολογάει τον δύσμοιρο γονιό του προς το μέρος του ουρλιάζοντας σα δαιμονισμένο, ο Αη Βασίλης είναι αναπόσπαστο μέρος του συλλογικού υποσυνείδητου ενός ολόκληρου πολιτισμού: του Δυτικού. Τον αγαπάμε, τον μισούμε, είμαστε αδιάφοροι. Αλλά, στην τελική ανάλυση, πρέπει να το παραδεχτούμε: δεν μπορούμε να ζήσουμε χωρίς αυτόν!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: