The Life Of Brian

Όλοι ξέρουμε την ιστορία, όλοι μεγαλώσαμε μ’αυτή (αν μπορούσαμε, ας κάναμε κι αλλιώς!): οι Τρεις Μάγοι με τα δώρα τους, οδηγούμενοι από ένα φωτεινό αστέρι, φτάνουν στην φάτνη για να προσκυνήσουν το Θείο Βρέφος. Άγγελοι Κυρίου ψέλνουν το Ωσαννα με περισσή κατάνυξη, αποσβολωμένοι βοσκοί παρακολουθούν διακριτικά και με σεβασμό…η έλευση του Μεσσία. Είναι μια ιστορία που μας συντροφεύει εδώ και χιλιάδες χρόνια, που δισεκατομμύρια άνθρωποι σ’αυτόν τον πλανήτη γνωρίζουνε με εξαντλητική λεπτομέρεια. Ας μη μπούμε σε θεολογικές συζητήσεις περί της Θείας Γεννήσεως, και ας μην ανοίξουμε διάλογο σχετικά με την ιστορικότητα(;;;) της ιστορίας αυτής. Μέρες που’ναι, ας έλθουμε κοντά και πάλι, ας αδράξουμε την ευκαιρία να παρακολουθήσουμε για εκατομμυριοστή φορά τον «Ιησού Από Την Ναζαρετ» του Τζεφιρέλι, και ας μαζευτούμε έξω από τις εκκλησίες το βράδυ της Ανάστασης για να σχολιάσουμε βιτριολικά ο ένας τα ρούχα του άλλου. Σύμφωνοι, είναι Πάσχα και όχι Χριστούγεννα. Όμως, το ίδιο κάνει. Άλλη μια ευκαιρία για κοινωνικές συναναστροφές.
Γιατί άρχισα με την ιστορία της Θείας Γέννησης, μερες που’ναι; Συναισθηματικά, ψυχολογικά, διανοητικά – όπως θέλετε πάρτε το – έχω συνδέσει αυτές τις μέρες μ’εκείνη την τρελοπαρέα από την Μεγάλη Βρετανία, μ’αυτούς τους παλαβιάρηδες με το δυσεξήγητο όνομα και με το τόσο σουρεαλιστικό αλλά, κατα βάθος, τυπικά βρετανικό χιούμορ, που είχαν τα κότσια να καθορίσουν την κωμωδία της δεκαετίας του εβδομήντα αλλά και κάθε κωμωδία που ακολούθησε στις επόμενες δεκαετίες. Κι αφού έκαναν σμπαράλια την κοινωνική και πολιτική ζωή της χώρας τους, αφού πλάκωσαν τον πολυαγαπημένο Αρθουριανό Μύθο στα σατιρικά χαστούκια τους, ήρθε η ώρα του Μεσσία. Monty Python: ίσως το πιο ολοκληρωμένο κωμικό σχήμα όλων των εποχών. «The Life Of Brian»: όπως καταλαβαίνετε, ακολούθησε χαμός!
Η ιστορία αρχίζει γνώριμα: τρεις αστρολόγοι από την Ανατολή, οδηγούμενοι από ένα φωτεινό αστέρι, φτάνουν στην φάτνη φορτωμένοι δώρα για να προσκυνήσουν το Θείο Βρέφος. Θες από λάθος υπολογισμό, θες από ασάφεια στις οδηγίες του αστεριού, μπαίνουν στην διπλανή φάτνη, στην φάτνη που γεννήθηκε ο Brian Cohen. Καταλαβαίνουν το λάθος τους και τελικά εκπληρώνουν την αποστολή τους, αλλά εμείς δεν ακολουθούμε την ιστορία του Ιησού. Ακολουθούμε την ιστορία του Brian, του άτυχου και λίγο γκαντέμη Brian που μεγαλώνει με την μητέρα του στην ρωμαιοκρατούμενη Ιουδαία προσπαθώντας όπως – όπως να βγάλει τα προς το ζην, μπλέκει με παρακρατικές, επαναστατικές οργανώσεις και, τελικά, για να συμπληρωθεί η ατυχία του, όλοι καταλήγουν να νομίζουν ότι είναι ο Μεσσίας! Μάταια προσπαθεί η μητέρα του να εξηγήσει στο πλήθος που έχει μαζευτεί έξω από το σπίτι («Δεν είναι ο Μεσσίας! Είναι ένα πολύ άτακτο αγόρι! Τώρα, σπάστε!»). Αν τους μπει κάτι στο μυαλό, δεν ξεκολλάει.
Όπως προείπα, ακολούθησε χαμός. Σε μια συνέντευξή του μερικά χρόνια μετά, ο Terry Jones είχε πει: «Νομίζω ότι πρώτη φορά οι μεγάλες θρησκείες αυτού του κόσμου κατάφεραν να έρθουν κοντά!» Και, όντως, έτσι είχε γίνει. Όταν η ταινία είχε ανοίξει στην Αμερική, αντιμετωπίστηκε από όλους με φανατικές αντιδιαδηλώσεις: Ορθόδοξοι, Προτεστάντες, Καθολικοί, Μουσουλμάνοι, Ιουδαϊστές…όλοι καταριούνταν και αφόριζαν. Σε μια άλλη εποχή, θα έκαιγαν τους Monty Python στην πυρά (λόγια του John Cleese αυτά) αλλά, έκτοτε, μπορούμε να πούμε ότι έχουμε σημειώσει κάποια πρόοδο: αντίθετα από τους αυτοδιορισμένους προστάτες της πίστης, το πλατύ κοινό υποδέχτηκε το «Life Of Brian» με θέρμη, και με τα χρόνια την ανέβασε στην κορυφή των καλύτερων κωμωδιών όλων των εποχών. Ευτράπελες καταστάσεις δεν έλειψαν (στην Ιρλανδία, η προβολή της ταινίας επετράπη μόλις το 1997) αλλά ο Χρόνος μίλησε. Το «Life Of Brian» είναι μια καθοριστική στιγμή στην ιστορία της παγκόσμιας κωμωδίας, ένα φαινόμενο που ακόμα και τώρα συζητιέται και αναλύεται, ίσως η πιο επιδραστική κωμωδία όλων των εποχών.
Αν κοιτάξουμε την ταινία σε βάθος, το μόνο πράγμα που δεν σατιρίζεται είναι ο Ιησούς. δεν εμφανίζεται σχεδόν καθόλου στην ταινία, κανείς δεν ασχολείται ούτε με το μύνημά του ούτε με την ζωή του και δεν υπάρχει απεικόνηση κανενός περιστατικού που να συνδέεται μ’αυτόν. Οι διαμαρτυρίες υπήρξαν μάλλον για τους παραλληλισμούς που έγιναν: ακριβώς όπως ο Ιησούς, έτσι και ο Brian έτυχε της επίσκεψης σοφών (έστω και κατά λάθος!), εκλήφθη ως Μεσσίας και σταυρώθηκε (μαζί με άλλους 139 βέβαια, αλλά τα νούμερα δεν παίζουν ρόλο). Από την άλλη, οι προθέσεις των Monty Python δεν ήταν και οι καλύτερες: δηλωμένοι άθεοι όλοι τους, ξεκίνησαν με σκοπό να έχουν τον Ιησού σαν κεντρικό χαρακτήρα, αλλά στην πορεία άλλαξαν γνώμη. Όπως είχαν πει, «δεν υπήρχε κάτι στην ζωή του Ιησού που να βγάζει γέλιο»!
Στην Ελλάδα,ως είθισται, δεν πήραμε χαμπάρι. Δεν είχε ανοίξει επίσημα στους κινηματογράφους και το DVD ήρθε μόλις το 2008(!). Δεν ξέρω τι θα γινόταν αν είχε γίνει επίσημη πρεμιέρα, αλλά μπορώ να φανταστώ! Σε τελική ανάλυση, ίσως είναι καλύτερα έτσι. Τώρα, εν έτει 2013 – βοήθειά μας – μπορούμε να απολαύσουμε το «Life Of Brian» χωρίς συναισθηματικές εξάρσεις, δικράνια και πυρσούς, και να εκτιμήσουμε όλοι το αριστούργημα που έχουμε στην διάθεσή μας.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: